Dinsdagochtend zaten we, zoals heel wat verenigingen, gekluisterd aan het scherm. We luisterden aandachtig naar de ministers tijdens de persconferentie over de resultaten van het begrotingsconclaaf. De regering had ons gewaarschuwd: het is tijd om te besparen. Net als de hele verenigingssector vreesden we dus besparingen. Uiteindelijk laten de resultaten ons onvoldaan achter, gezien de uitdagingen die op ons wachten.
Eerst is er de verbazing. Geen woord over welzijnswerk. Nochtans is het aantal rechthebbenden op het leefloon (het inkomen van het OCMW) in 2026 door de hervorming van de werkloosheid geëxplodeerd. In de pers was sprake van 45.000 extra dossiers in april aan Franstalige kant. Net zoals bij de OCMW’s kloppen deze mensen ook aan bij onze diensten, op zoek naar hulp en steun op juridisch, materieel, voedings-, psychologisch en gezondheidsvlak… Bovendien is de inflatie er wel degelijk, terwijl de inkomens geplafonneerd zijn. Voor de diensten betekent dit mensen die aankomen met steeds meer en steeds complexere dossiers.
Na de verbazing zouden we opgelucht moeten zijn. Geen grote besparingen aangekondigd, in tegenstelling tot andere sectoren. En het behoud van de kinderbijslag is alvast meegenomen voor onze gebruikers. We zouden tevreden moeten zijn, misschien zelfs dankbaar, maar dat lukt ons niet. We zijn en blijven ongerust.
Geen bijkomende grote besparingen, maar ook geen herinvesteringen. In werkelijkheid ondergaan onze diensten al jaren besparingen. Sommigen zullen die misschien beschouwen als kleine besnoeiingen met beperkte gevolgen:
- 5% vermindering op een facultatieve subsidie in ruil voor een meerjarenovereenkomst
- Ongeveer 1,8 miljoen € structurele besparingen via de AVIQ-subsidies
- De daling van de gemeentelijke en provinciale financiën, die impact heeft op hun plannen voor sociale cohesie en dus ook op onze verenigingen die daarvan afhangen
- De Waalse tewerkstellingssteun, die tegen 2029 6% verliest, maar niets in 2027 zodat we “sereen” verder kunnen in de gesprekken met onze bevoegde ministers
- Een Europees sociaal fonds dat sterk ingekrompen wordt of zelfs verdwijnt
We hebben de resultaten van het federale begrotingsconclaaf nog niet ontvangen, maar dat belooft niets goeds.
We overleven voorlopig wel, maar ons aanbod van diensten en steun aan de bevolking krimpt, terwijl het aantal gebruikers stijgt.
Dat is het schaareffect waarover het rapport 2026 van de Koning Boudewijnstichting over de vzw’s spreekt. Onze subsidies en inkomsten dalen, terwijl onze uitgaven en de noden stijgen.
Aan dit tempo zullen op middellange termijn langzaam maar zeker heel wat diensten verdwijnen. Men zal niet kunnen aanwijzen welke maatregel hen de das omgedaan heeft.
We betreuren wel de afnemende solidariteit tussen de sterksten en de meest kwetsbaren. Bijvoorbeeld door de successierechten te verlagen of eigenaars van dure elektrische wagens de kleinste bijdrage te laten leveren.
Beeld van upklyak op Magnific